Wednesday, April 29, 2009

ԱԼԻԵՎՆ ՈՒԶՈՒՄ Է ԻՄԱՆԱԼ, ԹԵ ԻՆՉ Է ԿԱՏԱՐՎՈՒՄ ՀԱՅ-ԹՈՒՐՔԱԿԱՆ ՀԱՐԱԲԵՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐՈՒՄ

«ԱԶԳ», 29-04-2009- Հայաստանի եւ Թուրքիայի հարաբերությունների կարգավորումը երկու երկրների ներքին խնդիրն է, ու Ադրբեջանը չի ցանկանում որեւէ կերպ ազդել այդ գործընթացի վրա: Բայց ամեն դեպքում Ադրբեջանում կուզենային տեղեկանալ, թե ինչ է տեղի ունենում հայ-թուրքական հարաբերությունների ոլորտում: Երեկ Բրյուսելում Եվրոհանձնաժողովի նախագահության հետ հանդիպումից հետո կարճատեւ ասուլիսում այսպիսի դիրքորոշում արտահայտեց Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիեւը: Գեղեցկագույն գույներով ու բառերով ներկայացնելով Ադրբեջանի «հրաշալի» ներկան ու «պայծառ» ապագան` Ալիեւ կրտսերը էներգետիկ ներուժի հիմքերով անվերջ զարգացող հեռանկարի մասին էր խոսում: Իսկ երբ հարց տրվեց Հայաստանի եւ Ադրբեջանի` Եվրոմիության հետ համագործակցության առումով մոտեցմանը, Ադրբեջանի նախագահը հիշեց տարածքային ամբողջականության ու նման այլ կատեգորիաների մասին, որոնց անընդմեջ կրկնությունը իմաստազրկում է միջազգային իրավունքն ու դրա հանրահայտ նորմերը: Այն, որ Ալիեւի համար հայերն արդեն ինքնորոշվել են ու դա ի դեմս Հայաստանի, հանգամանք է, որ թույլ է տալիս հայտարարել, թե Լեռնային Ղարաբաղը չպետք է ինքնորոշվի: Մինչդեռ թեկուզ Կոսովոյի օրինակով մեկ ազգի տարբեր պետություններ ունենալու սկզբունքը միջազգային իրավունքի նորմերի խախտում որակելը մեղադրանք է թեկուզ այն երկրների հասցեին, որոնք ձեւավորում են Եվրոմիությունն ու Եվրոհանձնաժողովը, որին եւ հյուր էր Ադրբեջանի նախագահը: Առավել հետաքրքրական է, երբ Իլհամ Ալիեւը փորձեց մեկնաբանել հայ-թուրքական հարաբերությունների նորմալացման միտումներն ու վերջին զարգացումները: Ըստ Ադրբեջանի նախագահի, Հայաստան-Թուրքիա հարաբերությունները հենց այդ երկու երկրների խնդիրն են ու մյուսների միջամտության հարց չեն: Միեւնույն ժամանակ, Ալիեւը չհրաժարվեց, իր իսկ խոսքերով, հիշեցնելու, թե ինչն էր պատճառը, որ փակվեց հայ-թուրքական սահմանը 1993 թվականին: «Դա հետեւանք էր Հայաստանի կողմից Ադրբեջանի տարածքների օկուպացման: Եվ այսօր օկուպացիան շարունակվում է», Եվրոհանձնաժողովի շենքում հայտարարեց Ադրբեջանի նախագահը, ավելացնելով, թե Ադրբեջանը չի ցանկանում խոչընդոտել Հայաստանի եւ Թուրքիայի հարաբերությունների կարգավորմանը: Ամեն դեպքում, Ալիեւը հարկ համարեց, կարելի է ձեւակերպել, զգուշացնել, իսկ ավելի կոնկրետՙ սպառնալ. «Բայց ուզում եմ նշել, որ մենք եւս իրավունքներ ունենք եւ կօգտագործենք այդ իրավունքը համապատասխանեցնելու մեր քաղաքականությունը տարածաշրջանի նոր իրողություններին, համապատասխանեցնելու մեր քայլերը նոր իրավիճակին, որը կարող է ի հայտ գալ տարածաշրջանում»: Այդուհետեւ Ադրբեջանի նախագահը ցանկություն հայտնեց իմանալու, թե իրապես ինչ է կատարվում հայ-թուրքական հարաբերությունների առումով: Մասնավորապես, Ալիեւը նշեց, որ տարբեր խոսակցություններ կան հայ-թուրքական հարաբերությունների նախապայմաններով կամ առանց դրանց լինելու մասին: Ըստ այդմ, Ալիեւի տվյալներով, որոշ աղբյուրներ նշում են, թե «ճանապարհային քարտեզի» համաձայնեցումն առանց նախապայմանների է, մինչդեռ այլ աղբյուրներ հավաստում են, որ այդ քայլն արվել է նախապայմաններին չանդրադառնալով: «Սա մի տեսակ բառախաղ է», իր իմացածն այսկերպ որակեց Իլհամ Ալիեւը ավելացնելով, որ ինչ էլ լինի, Ադրբեջանը ցանկանում է տեղեկանալ, թե այդ ինչ է կատարվում Հայաստան-Թուրքիա հարաբերություններում: Ա. ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ, Բրյուսել

No comments: